Energie – Marktupdate week 5 – 2020

  

Voor de derde week op rij laat de gasmarkt een flinke daling zien. De oorzaken van deze daling zijn nog hetzelfde als afgelopen periode en worden versterkt door het corona-virus. Dit virus zorgt voor verminderde economische activiteit, wat resulteert in een lagere Chinese vraag naar olie, gas en steenkool. De grootste drijver achter de aanhoudende daling van de gaskoers voor 2021 moet echter gezocht worden in de weersverwachting. Nu er ook voor februari geen winterse temperaturen worden verwacht zullen de voorraden in 2020 weinig worden aangesproken. Dit zal zorgen dat de gasprijs gedurende heel 2020 wordt gedrukt. Met het huidige prijsniveau van 13,90 €/m3 voor de year-ahead gasprijs is de verwachting dat de onderkant wel bereikt is. Immers, de vraag naar aardgas voor de productie van elektriciteit neemt bij dit prijsniveau sterk toe.

De sterke daling van de gasprijs heeft ook haar impact op de elektriciteitstarieven. Naast de lage kostprijs voor aardgas zorgt ook lagere prijs voor CO2-emissierechten dat de productiekosten van elektriciteit zijn gedaald. De CO2 prijs daalde met de markt mee, mede als gevolg van het corona-virus. Een ander drukkend effect op de CO2-prijs was de onzekerheid wat er met Britse CO2-rechten gaat gebeuren nu de Brexit een feit is.

Ook de olieprijs kende afgelopen periode een sterke daling die te wijten is aan een lagere vraag en groeiende olievoorraden. Persbureau Bloomberg meldt dat als reactie hierop de OPEC al productie heeft geschrapt. Ook zijn er geruchten dat de volgende OPEC-vergadering naar voren wordt geschoven om afspreken over verdere productiebeperkingen mogelijk te maken.


Energie – Marktupdate week 4 – 2020

Een nieuwe marktupdate, maar dezelfde trend. De CAL-21 gasprijs leverde deze week met 5% in, wat resulteert in een gasprijs van € 14,74 per m3. Verklarende factoren komen overeen met de factoren van de afgelopen tijd; een milde winter, volle gasreserves en een hoog aanbod van LNG. Het weer leek afgelopen week om te slaan naar temperaturen die beter passen bij de tijd van het jaar, maar dit was van korte duur. De zachte temperaturen houden aan.

Wat gaat de aardgasprijs in de toekomst doen? Volgens Hans van Cleef – Senior Energy Economist – van de ABN AMRO zijn de aardgasprijzen eigenlijk te laag. Voorspelling is dat de gasprijs 2021 op de middellange termijn iets zal gaan stijgen door de stijgende vraag. Het klimaatbeleid zorgt ervoor dat nucleaire- en koleninstallaties gaan sluiten. Duurzame opwekking kan deze sluitingen nog niet volledig aan. Dit betekent dat elektriciteit opgewekt door gas belangrijker gaat worden. Hiernaast wordt gas gebruikt om te verwarmen en de verwachting van Hans van Cleef is dat dit nog niet gaat afnemen.

De CAL-21 prijs voor elektriciteit heeft dezelfde daling aangehouden als vorige week. De daling van 5% zorgt voor een CAL-21 prijs van € 42,09 per MWh.

Interessant om te noemen is de alert van Tennet van afgelopen week. Verklaring voor het vermogenstekort is te vinden in het weer van afgelopen woensdag. Vanwege de dichte mist was de productie uit hernieuwbare bronnen te laat. Hulp uit Duitsland kon niet komen doordat zij hetzelfde probleem hadden. Noodvermogen uit Noorwegen en Denemarken was tevens niet meer mogelijk doordat zij al volledig leverden aan Nederland. Het noodvermogen van 1.000 MW en 1.200 MW die Tennet aansprak was niet voldoende om de frequentie op 50 Hertz te houden. Uiteindelijk is de hulp van België ingeschakeld. De Belgische reserves zorgden ervoor dat het alert van Tennet kon worden opgelost. Hier was wel 350 MW voor nodig.

De olieprijs laat een neerwaartse trend zien. Een verklarende factor is het Corona-virus wat China in de ban houdt. Voornamelijk de stad Woehan heeft hier problemen van. Inwoners van Woehan hebben een verbod gekregen om te reizen. Het verbod op reizen zorgt voor minder vliegverkeer, wat resulteert in minder brandstofverbruik.

Een prijsdrukkend effect is tevens de afnemende spanning in het Midden-Oosten. De spanning van begin dit jaar zorgde voor een piek in de olieprijs. Na de de-escalatie vlakte de olieprijs af en veranderde van een zijwaartse beweging naar een dalende.

Energie – Marktupdate week 3 – 2020


De gasprijzen lieten deze week een forse daling zien. Vooral de jaarprijs voor volgend jaar (Cal-21) leverde week op week ruim 5% in. Door het aanhoudende zachte winterweer blijven de aardgasreserves in Noordwest Europa goed gevuld, wat zich vertaalt in lagere termijnprijzen. Het effect van een zachte winter werkt overigens ook door gedurende het jaar, omdat het aanvullen van de reserves in de zomer veel minder tijd kost.


De olieprijs bewoog deze week zijwaarts. De situatie in het Midden-Oosten is na de escalatie van vorige week gestabiliseerd. Wel heeft de VS de sancties op Iran aangescherpt waardoor de export van olie uit dit land de komende periode in gevaar komt, maar er is ruim voldoende olie op de markt om dit te compenseren. Ook de betrekkingen tussen de VS en China zijn na het ondertekenen van een nieuw handelsakkoord weer verder verbeterd. Mogelijk dat dit later dit jaar nog gaat zorgen voor een hogere mondiale economische groeiverwachting, wat opwaartse druk zou geven aan de olieprijs.


Deze week lieten de elektriciteitsprijzen ook een dalende lijn zien. Door de lage gasprijzen wordt de elektriciteitsproductie vooral verzorgd door de gascentrales. Doordat de prijs voor CO2 emissierechten onder de € 25,00 /ton ligt is er momenteel voldoende neerwaarts potentieel voor de elektriciteitsprijzen.


Deze week kwam er nieuws uit Duitsland waarin de plannen voor het sluiten van de kolencentrales in 2038 weer een nieuwe impuls hebben gekregen. De Duitse overheid heeft €4 miljard beschikbaar gesteld aan eigenaren van kolencentrales ter compensatie van gederfde inkomsten en ontmanteling van de centrales. Dit bedrag komt bovenop de €40 miljard die al beschikbaar was gesteld voor de regio’s die economisch afhankelijk zijn van de kolencentrales.

Energie – Marktupdate week 2 – 2020

Aardgas

Een lange spanning tussen twee landen is onlangs tot een kookpunt gekomen. Na de aanslag van Amerika op de Iraanse generaal Soleimani en de daaropvolgende vergelding van Iran maakte de markt nerveus. Een prijsstijging van de aardgasprijs na de eerste aanval was niet te vermijden en dit is tevens de situatie voor de vergeldingsactie.

De CAL-21 aardgasprijs stijgt met 3 procent. Dit brengt de prijs naar €16,41 per MWh. De verwachting is dat de prijs zal gaan dalen. Voornaamste reden is dat het waarschijnlijk is dat er geen behoefte is aan een totale escalatie in het Midden-Oosten. Verder is de winter mild, zijn er de aardgasreserves vol, Rusland en Oekraïne hebben een akkoord over het doorvoeren van Russisch gas via Oekraïne en is het aanbod van LNG hoog.  

Elektriciteit

CAL-21 prijs voor elektriciteit stijgt tevens met 3 procent. De stijgende elektriciteitsprijzen hebben de maken met de stijgende aardgasprijs. Deze twee prijzen gaan vaak hand in hand.

Olie

De piek in de olieprijs vanwege de eerste wapenschermutseling tussen Amerika in Iran is inmiddels afgevlakt. De aanslag op de Iraanse generaal zorgde voor een prijs van 68,91 dollar per vat (Brent). Een dag later had de prijs de prijs een daling ingezet en zorgt momenteel voor een prijs 65,37 dollar per vat (Brent).

Energie – Marktupdate week 1 – 2020

Heel 2019 hebben de weersomstandigheden en de substantiële aanvoer van LNG richting Europa de richting bepaald van de gasmarkt. De stabiele aanvoer vanuit Noorwegen en Rusland ondersteunde deze dalende trend, ondanks de hoge vraag. Als kers op de taart bereikten Rusland en Oekraïne vlak voor de kerst overeenkomst over de gasdoorvoer richting Europa. Hierdoor daalde de gasprijs verder.  

Op korte termijn komen opnieuw zachte temperaturen richting Europa. Dit drukt vooralsnog vooral de korte termijn contracten, maar naarmate de situatie zich langer voordoet zal steeds meer druk ontstaan op de contracten voor de langere termijn.

De prijs voor CO₂-emissierechten kende een behoorlijk steile neerwaartse sprint aan het einde van 2019. De sterk gedaalde gasprijs wordt als hoofdreden gezien, maar ook de onzekerheid over wat er gaat gebeuren met de niet geveilde Britse CO₂-rechten. Het lijkt erop dat deze rechten nog in de markt worden gebracht, maar dit is niet zeker.

De prijs voor elektriciteit duikelde mee met de prijs voor aardgas rond de kerst, en ook de ontwikkeling op de markt voor CO₂-emissierechten deed een duit in het zakje van de stroommarkt.

Steenkoolcontracten ervaren onverminderd grote neerwaartse prijsdruk. De oorzaak ligt vooral in de dalende gasprijs, aangezien de koppeling met de prijs voor aardolie -die traditioneel sterk was- voor nu volledig losgelaten lijkt. De lage gasprijs maakt dat gascentrales de elektriciteitsproductie met steenkool op economische gronden verdringen. Dit verlaagt de vraag naar steenkool, met een prijsdaling tot gevolg. Daarbij telt Nederland sinds de kerst nog maar vier operationele kolencentrales. Met de huidige gasprijs doet dat de Nederlandse stroomprijsvorming nauwelijks pijn, aangezien moderne gascentrales goedkoper produceren dan de kolencentrales.